Het perspectief van een betrokken inwoner: “Als de gemeente niks doet, hebben we zelf niks gedaan”

Het vertrouwen in de politiek is laag maar daar is iets aan te doen, betoogt meedenker en betrokken Eindhovenaar Joan van de Laar. Wie de buurt serieus neemt, krijgt volgens hem de bewoner mee.

Auteur: Joan van de Laar, betrokken bewoner Oud Woensel (Eindhoven) en lid Adviesraad WIJpanel

Als betrokken inwoner van Oud Woensel in Eindhoven - ik ben nooit uit de buurt verhuisd - ken ik alle hoeken en gaten van mijn eigen buurt wel zo’n beetje. Ik ken de mensen en denk te weten hoe zij leven en denken.

Te vaak hoor ik bewoners zeggen: ‘De gemeente doet niks’! Daar zou ik vanaf willen. Liever zou ik tot een situatie komen waarin we kunnen zeggen: ‘Als de gemeente niks doet, dan hebben we zelf niks gedaan’! Maar daarvoor moet wel de inbreng van de bewoners serieus genomen worden.

De inbreng van bewoners moet serieus genomen worden.

Sterker nog, we zouden ons af moeten vragen welke zaken bewoners direct zelf kunnen regelen. Jarenlang praten over het plaatsen van een paar paaltjes om parkeeroverlast tijdens de zaterdagse markt te voorkomen, is toch van de zotte. Meer betrokken inwoners krijg je ook door tijdige en duidelijke informatie, door hun adviezen serieus te nemen en beslissings- bevoegdheid te geven waar mogelijk. Nog te vaak worden bewoners onvoldoende of te laat geïnformeerd over ontwikkelingen in hun buurt. Er rest dan voor bewoners niet veel meer dan de kont tegen de krib te gooien en actie te voeren.

Erkenning

Beter zou zijn door bewoners mede gedragen besluiten te nemen. De buurt is de habitat waar bewoners de meeste tijd verblijven. Ambtenaren gaan na werktijd naar huis, bewoners zijn er 24/7. Bewoners zijn daarmee de ogen en oren van de buurt. Bij een groter gebied wordt ook de betrokkenheid minder.

Wanneer bewoners meer zeggenschap krijgen over hun eigen buurt, hoort daar ook een erkenning van hun positie bij. Dat wil zeggen erkenning van hun mening en de doelen die zij willen bereiken. En voor zaken waar zij zelf over kunnen beslissen hoort een budget. Om daarmee de doelen te realiseren die binnen hun bevoegdheid vallen en waar keuzes voor gemaakt moeten worden. Ook buurtbewoners kunnen de euro maar één keer uitgeven.

Vinkje

Mijn indruk is dat participatie nog te veel een vinkje is op een aftekenlijst. (Een bijeenkomst over een daklozenopvang plannen op een vrijdagmiddag 15.30 uur voorafgaande aan de voorjaarsvakantie, waarbij de betrokken professionals het op voorhand laten afweten, levert een te magere opkomst op). Je voelt je dan als bewoner niet serieus genomen.

Het gebeurt dat bewoners na het ophalen van hun wensen en ideeën helemaal niks meer horen. Dat is dodelijk voor de betrokkenheid van bewoners.

Nog te vaak zie ik dat bewoners bij aanvang van een plan worden gevraagd naar hun wensen en ideeën, maar als de uitwerking van de plannen op tafel komt, herkennen ze hun inbreng in het geheel niet meer. Ook gebeurt het dat bewoners na het ophalen van wensen en ideeën helemaal niks meer horen. Dat is dodelijk voor de betrokkenheid van bewoners. Ze reageren dan met ‘het haalt toch niet uit wat ik zeg of inbreng’ of ‘als ze nu eens stoppen met het steeds weer ophalen van wensen en ideeën maar komen vertellen wat ze te bieden hebben om mijn leven morgen beter te maken’.

Stap in de leefwereld van bewoners

En als bewoners dan iets gerealiseerd hebben voor hun buurt, laat ze dan gloriëren en gun ze het bereikte resultaat. Zet als professional dan even een stap opzij en geniet ervan dat die bewoners genieten van het resultaat van hun inspanning. Hopelijk werkt dit aanstekelijk naar andere bewoners om mee te doen. Om nog maar te zwijgen van de mogelijkheid om zo het vertrouwen in de overheid terug te winnen. Dit is ook een oproep om vaker uit de systeemwereld van de overheid te stappen en binnen te stappen in de leefwereld van bewoners. Niet alleen op de momenten dat je ze nodig hebt om jou eigen doelen te realiseren. Misschien hoort daar een taalcursus aan vooraf te gaan.

Op de hoogte blijven van nieuwe inspiratie-artikelen? Meld je aan voor de Partispiratie Updates